Algemeen

Ei-ontkoker verbetert de wereld

Door

op

© Vortexfluidictechnologies.com

De Vortex Fluidic Device (VFD) was in 2015 wereldnieuws. Met dit apparaat kun je een gekookt ei ‘ontkoken’. Nu wordt de VFD gebruikt om nieuwe materialen mee te ontwikkelen. Verbeterde visolie bijvoorbeeld, waardoor je lichaam nog beter omegavetzuren kan opnemen. Maar er zijn meer toepassingen die ten goede komen aan de gezondheid van mens en milieu…

Chemiehoogleraar Colin Raston van de Flinders University (Australië) bedacht een apparaat dat moleculen uit de knoop kan halen die op een verkeerde manier zijn ‘opgevouwen’. Het hart ervan bestaat uit een schuin liggend reageerbuisje dat heel hard om zijn as draait. De reageerbuisstoffen worden daardoor als een dunne film tegen de zijwand aan geduwd.
Uiteindelijk lopen ze over de rand van de reageerbuis heen naar buiten. Onderweg worden ze grondig geroerd. Met deze techniek kun je bepaalde chemische reacties versnellen, maar ook stoffen – bijvoorbeeld eiwitten – uit de knoop halen. En met een beetje geluk vouwen ze zich daarna opnieuw, in het juiste patroon, en kun je een gekookt ei ‘ontkoken’.

De mogelijkheden van het apparaat zijn eindeloos. Zo houden Raston en zijn team zich bezig met de productie van grafeen (dun materiaal, slechts één atoom dik), biobrandstof, medicijnen en visolie. Om op dat laatste in te gaan: Raston ontdekte dat de VFD – want zo heet het apparaat – de inkapseling van water in olie vereenvoudigt, waardoor de samenstelling van de olie en de deeltjesgrootte kan worden veranderd. Hierdoor neemt het lichaam de visolie nog beter op. „We weten nog maar nauwelijks wat je allemaal met dit apparaat kunt doen,” vertelt Raston enthousiast, die in 2015 de Nobelprijs kreeg voor zijn vondst.

Wereldwijd zijn er dertig VFD’s in gebruik. In Engeland en China bijvoorbeeld. Daar worden ze ingezet voor de verwerking van voedsel (noten), cosmetica en farmaceutische producten. Raston ziet nog kansen op het gebied van medicijnen. Hij denkt dat VFD’s eraan kunnen bijdragen dat het medicijngebruik afneemt en dat de bijwerkingen van medicijnen verminderen. „Ik ben daar erg gepassioneerd over. Het grootste deel van de medicijnen die we gebruiken eindigt in de riolering omdat het lichaam slechts een kleine hoeveelheid opneemt (…) Voor elke kilogram medicijnen die over de toonbank gaat, moet je je voorstellen dat er ergens op de planeet een halve ton afval ligt die aan de productie ervan heeft bijgedragen.” En dus blijven Raston en zijn collega’s zoeken naar manieren om met zo weinig mogelijk afvalproductie medicijnmoleculen te maken.

Weet meer:
www.weet-magazine.nl/ei-ontkoker